Staal, aluminium of inox: welk metaal voor uw stuk?
Alle drie worden ze in ons atelier lasergesneden en op dezelfde pers geplooid. Het verschil zit in drie vragen: leeft het stuk buiten, moet het dragen, moet het gezien worden?
De vergelijking in één tabel
| Aluminium | Staal | Inox | |
|---|---|---|---|
| Soortelijke massa | ≈ 2,7 kg/dm³ — drie keer lichter | ≈ 7,85 kg/dm³ | ≈ 7,9–8,0 kg/dm³ |
| Gewicht van een plaat 1 000 × 1 000 × 2 mm | 5,4 kg | 15,7 kg | 15,9 kg |
| Stijfheid bij gelijke dikte | Laag (modulus 70 GPa) | Hoog (210 GPa) | Hoog (195 GPa) |
| Corrosie | Roest niet: natuurlijke oxidelaag | Roest zonder bescherming | Zeer bestendig, ook aan zee (316) |
| Materiaalprijs | €€ | € | €€€ |
| Afwerkingen | Blank, RAL-gelakt, geanodiseerd, voorgelakt | Zwart (blank), gegalvaniseerd, elektrolytisch verzinkt, gelakt, corten | Blank, geborsteld korrel 320 |
| Gangbare legeringen | 5754 (plaat), 6060 (profielen) | S235, corten | 304 (1.4301), 316 (1.4404) |
| Typische toepassing | Gevel, muurafdekking, venstertablet, buitenbekleding | Structuur, steun, mechanisch onderdeel | Verzorgde balustrade, vochtige of voedingsomgeving |
De drie metalen staan in de catalogus, als gesneden plaat of als geplooide plaat op maat, met de prijs zichtbaar tijdens het configureren.
Aluminium: licht, roestvrij, lakbaar in elke kleur
Het metaal dat wij het meest verwerken, om een eenvoudige reden: buiten vraagt het niets. Een dun oxidelaagje vormt zich in contact met de lucht en beschermt het metaal eronder. Drie keer lichter dan staal: alleen te plaatsen, te bevestigen in metselwerk zonder te overbelasten, en te vervoeren in lengtes van 4 000 mm zonder kraan.
Zijn zwakke punt is de stijfheid: bij gelijke dikte buigt een aluminium plaat drie keer meer door dan een stalen. U compenseert met een dikte meer (2 mm waar staal 1,5 zou zijn) of met een verstevigingsplooi in de configurator.
Blank, gelakt of geanodiseerd?
Blank blijft het matgrijs en neemt het wat hanteringssporen op. Thermogelakt neemt het exact de RAL van het schrijnwerk of de gevel aan — de keuze van de grote meerderheid van de buitenstukken. Geanodiseerd houdt het zijn metaallook met een hard oppervlak dat krassen en vingers weerstaat. Voor venstertabletten maakt het voorgelakte aluminium op voorraad de productie in 48 u.
Staal: stijf en voordelig, op voorwaarde dat u het beschermt
S235-staal is het goedkoopst per kilo en het stijfst van de drie. Voor een structuur, een machinesteun, een console of een mechanisch onderdeel heeft het geen concurrent. Buiten roest het echter in enkele weken zonder bescherming — en eenmaal geïnstalleerd, kruipt de roest verder onder de verf.
Hoe staal buiten beschermen
Drie opties, in volgorde van duurzaamheid. Thermisch verzinken (zinkbad) houdt in België decennia zonder onderhoud, maar het uitzicht is gekristalliseerd grijs. Elektrolytisch verzinken geeft een gladder, zilverkleurig uitzicht: voldoende binnen of onder afdak, niet voor een stuk in de regen. Thermolakken op staal vereist vooraf stralen of fosfateren; anders bladdert de verf bij de eerste kras.
Het geval corten
Corten is een laaggelegeerd staal dat zijn eigen patina vormt: de oppervlakteroest stabiliseert en beschermt het metaal. Dat klopt onder twee voorwaarden. Het stuk moet afwisselend nat en droog zijn — in een altijd vochtige zone (muurvoet, grondcontact) stabiliseert de patina niet. En de eerste 12 tot 24 maanden loopt het stuk uit: het afstromende water vlekt beton, blauwe hardsteen en crepi eronder. Voorzie een oversteek, een druiplijst of een grindstrook.
Inox: duurzaam zonder iets te doen, tegen de hoogste prijs
Roestvast staal bevat minstens 10,5 % chroom, dat een onzichtbare, zelfherstellende passieve laag vormt. Het wordt niet gelakt, niet geanodiseerd: u kiest het net om er niets aan te doen. Even stijf als staal, bestand tegen schokken, voedingszuren en reinigingsmiddelen. De materiaalprijs is twee tot drie keer die van aluminium, en het plooien vraagt meer kracht, dus iets grotere radii.
304 of 316?
304 (1.4301) dekt de meeste toepassingen: balustrades, werkbladen, bekledingen, stadsmeubilair. 316 (1.4404) voegt molybdeen toe, dat beschermt tegen chloriden: kust, zwembaden, strooizout, voedingsindustrie. In die omgevingen vertoont 304 op den duur bruine putjes; 316 niet. De praktische regel: op minder dan 10 km van de kust of minder dan 5 m van een zwembad neemt u 316.
Qua uitzicht zijn onze inoxplaten op voorraad geborsteld korrel 320 onder folie: de standaard zichtafwerking, die vingersporen en microkrassen maskeert.
Het verdict, per toepassing
- Zichtbaar buitenstuk — muurafdekking, venstertablet, dakrand, bekleding
- Gelakt aluminium. Licht om te plaatsen, geen roest, en exact de RAL-kleur van het schrijnwerk. Een geplooide plaat configureren →
- Structuur, steun, dragend stuk
- Staal. Het stijfst bij gelijke dikte en het goedkoopst. Buiten: thermisch verzinkt.
- Bewuste roestlook — tuin, gevelbekleding, uithangbord
- Corten, met een oversteek of vrije hoogte zodat de patina zich vormt en niet uitloopt op wat eronder ligt.
- Vochtige, zoute of voedingsomgeving, of een stuk dat men aanraakt
- Inox: doorgaans 304, 316 nabij zee of zwembad. Bekijk de Primaglass-balustrade →
- Beperkt gewicht — licht dak, alleen plaatsen, transport
- Aluminium, drie keer lichter dan staal bij gelijke afmetingen.
- Krap budget, binnenstuk
- Blank of elektrolytisch verzinkt staal. Vernis of verf als het stuk zichtbaar is.
Vijf fouten die we vaak zien
1. Aluminium in direct contact brengen met staal of koper
Bij vocht vormen twee verschillende metalen een batterij en corrodeert het minst edele: aluminium vreet in bij contact met een stalen vijs of een koperen goot. Plaats een EPDM-voeg of bitumineuze band ertussen, en gebruik inox schroeven A2 (A4 aan zee).
2. Blank aluminium tegen mortel of vers beton plaatsen
Cement is alkalisch en tast de beschermende oxidelaag aan; het aluminium verbleekt en vormt putjes. Gelakt of geanodiseerd is het beschermd. Blank scheidt u het met een dichtingsband.
3. De staaldikte kiezen voor een aluminium stuk
Een stalen hoekprofiel van 1,5 mm wordt in aluminium 2 of 2,5 mm voor dezelfde last — of blijft 1,5 mm met een geplooide omslag die het verstevigt. Het gewicht blijft lager.
4. 304 nemen aan de kust
Het houdt twee of drie jaar, dan verschijnen de putjes, vooral op vlakken beschut tegen de regen die nooit afgespoeld worden. Op minder dan 10 km van de kust: 316.
5. Staal lakken zonder voorbereiding
Poederlak rechtstreeks op zwart staal houdt tot de eerste kras, daarna kruipt de roest eronder verder. Er is stralen of fosfateren nodig, en idealiter verzinken vóór het lakken (het « duplex »-systeem) voor blootgestelde stukken.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen aluminium en inox? +
Aluminium is drie keer lichter, goedkoper en lakbaar in elke RAL-kleur; het roest niet maar krast en vervormt makkelijker. Inox is zwaarder, stijver en beter bestand tegen schokken, zuren en zout, zonder enige afwerking, maar kost twee tot drie keer meer.
Roest aluminium? +
Nee. Het bedekt zich met een dun oxidelaagje dat het beschermt. Die laag kan aangetast worden door langdurig contact met mortel of vers beton, stilstaand zeewater of direct contact met koper of onbeschermd staal. Gelakt of geanodiseerd is het in al die gevallen beschermd.
Inox 304 of 316: welke kiezen? +
304 volstaat voor de grote meerderheid van de toepassingen. 316, met molybdeen, is nodig aan zee, rond zwembaden en bij strooizout of gechloreerde producten.
Mogen aluminium en staal elkaar raken? +
Niet rechtstreeks buiten: vocht creëert een batterij die het aluminium corrodeert. Plaats een EPDM-voeg, bitumineuze band of nylon ring ertussen, en gebruik inox schroeven.
Welk metaal is het goedkoopst? +
Blank S235-staal. Eenmaal verzinkt of gelakt voor buiten wordt het verschil met aluminium veel kleiner. Inox is het duurst, maar vraagt geen afwerking of onderhoud.
Plooien de drie metalen op dezelfde manier? +
Op dezelfde plooipers, ja, maar niet met dezelfde radii: inox vraagt een binnenradius van minstens één keer de dikte, aluminium plooit strakker, staal zit ertussen. U voert de maten van het afgewerkte stuk in — het atelier past de radius aan het metaal aan.
De drie metalen zijn beschikbaar als vlakke of geplooide plaat, op uw maten, met de prijs zichtbaar tijdens het invoeren. Twijfel over legering of dikte: bel het atelier, een plooier antwoordt u.
